مقصر تصادف با درب باز خودرو کیست؟
- برخورد درب با بخش جانبی وسیله عبوری: مقصر بازکننده درب است (ماده ۱۸۷ آییننامه + جریمه تخلف ۱۲۷).
- برخورد مستقیم / گلگیر جلو با درب باز: مقصر راننده عبوری است (ماده ۱۸۰ آییننامه به علت عدم توجه به جلو + جریمه تخلف ۱۵۳).
- خسارت ناشی از بیاحتیاطی مسافر: خسارت زیاندیده از بیمه ثالث خودرو پرداخت میشود، اما مالک حق رجوع و پیگیری قانونی از مسافر بیاحتیاط را دارد.
در خصوص این نوع تصادفات، مقررات راهنمایی و رانندگی و کارشناسان تصادفات وضعیت را بر اساس نقطه برخورد به دو حالت تفکیک میکنند: برخورد در با «بخش جانبی وسیله» یا برخورد «مستقیم (از جلو)» با درِ باز.
مقصر تصادف با در باز ماشین کیست؟
از دیدگاه کارشناسی تصادفات، شکل برخورد و محل آسیب روی بدنه خودروها همهچیز را مشخص میکند. این نوع تصادف دقیقاً در دو حالت زیر خلاصه میشود:حالت اول: برخورد درب با بخش جانبی خودرو یا موتورسیکلت در حال عبور (نقض ماده ۱۸۷)
در این حالت، شما کاملاً عادی در مسیر مجاز خود در حال عبور از کنار خودروی متوقفشده هستید که ناگهان راننده یا مسافر آن درب را باز میکند. در این حادثه، لبه درب خودرو با بدنه جانبی خودروی شما یا کناره موتورسیکلت برخورد کرده و خسارت به بار میآورد. در این سناریو، شخصی که درب را باز کرده ۱۰۰٪ مقصر است. مستند مقرراتی کارشناس در این حادثه، ماده ۱۸۷ آییننامه راهنمایی و رانندگی مصوب هیئت وزیران است. از نظر فنی، وقتی ضربه به بخش جانبی وسیله نقلیه در حال حرکت وارد میشود، یعنی خودروی عبوری پیش از باز شدن در به موازات آن رسیده بوده و باز شدن ناگهانی درب، هرگونه فرصت واکنش یا ترمز را از راننده سلب کرده است.حالت دوم: برخورد مستقیم خودرو یا گلگیر جلوی موتورسیکلت با درب باز (نقض ماده ۱۸۰)
در این حالت، درب خودروی پارکشده از قبل باز بوده (راننده مشغول سوار یا پیاده کردن مسافر، برداشتن وسیله یا بستن کمربند است) و خودروی عبوری با جلوی ماشین خود مستقیماً به درب میکوبد، یا موتورسیکلت با گلگیر جلو به درب باز برخورد میکند. در این سناریو، راننده یا راکب موتورسیکلتی که از جلو برخورد کرده ۱۰۰٪ مقصر است. مبنای کارشناسی در این تشخیص، ماده ۱۸۰ آییننامه (تکلیف راننده به توجه کامل به جلو) است. از دیدگاه کارشناسی، دربی که از قبل باز مانده در حکم یک «مانع ثابت و قابل رویت» در مسیر حرکت بوده است؛ بنابراین راننده یا راکب موظف بوده مسیر پیشرو را با دقت نگاه کند، فاصله بگیرد و در صورت لزوم متوقف شود.جدول تشخیص سریع کارشناسی: مقصر تصادف شما کیست؟
| وضعیت صحنه تصادف | محل دقیق ضربه روی وسیله عبوری | ماده استنادی در آییننامه | مقصر ۱۰۰ درصدی |
|---|---|---|---|
| باز شدن ناگهانی در حین عبور | خط افتادن و قری روی بدنه جانبی، دربها، گلگیر عقب یا آینه | ماده ۱۸۷ آییننامه | شخص بازکننده درب |
| درب از قبل باز بوده | شکستگی و ضربه مستقیم به سپر جلو یا گلگیر جلوی موتور | ماده ۱۸۰ آییننامه | راننده / راکب موتورسیکلت عبوری |
| باز شدن درب سمت پیادهرو | برخورد درب با دوچرخه یا عابر در حاشیه راه | ماده ۱۸۷ آییننامه | شخص بازکننده درب |
تفاوت آییننامه ۱۳۸۴ و مصوبه جریمههای ۱۴۰۳؛ به کدام استناد میکنند؟
«مواد آییننامه برای تعیین مقصر» و «جداول جریمه پلیس» هر دو مصوبه دولتی هستند و اعتبار یکسانی دارند، اما در پروندههای تصادف، جایگاه و کارکرد متفاوتی ایفا میکنند:
۱. آییننامه راهنمایی و رانندگی ۱۳۸۴: مرجع تعیین مسئولیت مدنی و کروکی
این آییننامه متضمن قواعد ماهوی تعیین مسئولیت است و تکالیف رانندگان و قواعد حاکم بر تصادف را مشخص میکند. کارشناسان رسمی دادگستری برای تعیین علت تامه تصادف در کروکی و شرکتهای بیمه برای پرداخت خسارت، منحصراً به مواد این آییننامه (نظیر مواد ۱۸۰ و ۱۸۷) استناد میکنند.۲. تصویبنامه هیئت وزیران ۱۴۰۳: مرجع ثبت کدهای تخلف و جریمههای پلیس
تصویبنامه تعیین عناوین و جریمههای مربوط به حملونقل و عبور و مرور مصوب ۱۴۰۳، مبالغ جریمه و کدهای تخلفاتی پلیس را معین کرده است. افسر پلیس پس از مشخص کردن مقصر حادثه، متخلف را بر اساس جدول این مصوبه جریمه نقدی میکند.معمای قانونی «فاصله عرضی»؛ آیا عبور نزدیک از کنار خودروی پارکشده تخلف است؟
اصطلاح «رعایت فاصله عرضی» در قوانین رانندگی متراژ عددی ثابتی (مثل ۱ یا ۱.۵ متر) ندارد، اما در جدول جدید جرایم رانندگی ۱۴۰۳ با عناوین مشخصی تخلفانگاری و تعیین جریمه شده است:تخلف ۱۵۳ مصوبه ۱۴۰۳: عدم رعایت فاصله عرضی و تصادف ناشی از عدم توجه به جلو
بر اساس جدول جدید جرایم رانندگی، عنوان تخلف ردیف ۱۵۳ عبارت است از:«عدم رعایت فاصله طولی و عرضی با وسیله نقلیه جلویی یا جانبی و تصادف ناشی از عدم توجه به جلو» (مبلغ جریمه: ۱۵۰ هزار تومان در کلانشهرها).اگر خودروی پارکشده دربی را از قبل باز گذاشته باشد و شما با گلگیر جلو با آن برخورد کنید، این کد تخلف دقیقاً برای عدم رعایت فاصله جانبی و عدم توجه به جلو علیه شما صادر میشود.
ردیف ۱۲۷ مصوبه ۱۴۰۳: جریمه باز کردن بیاحتیاط یا باز گذاشتن درب در سمت سوارهرو
در مقررات راهنمایی و رانندگی، برای رانندهای که بدون احتیاط در را باز میکند، جریمه مستقلی تعریف شده است:ردیف ۱۲۷: «باز کردن درب وسیله نقلیه بدون رعایت احتیاط در حال حرکت و حین توقف و یا باز گذاشتن درب وسیله نقلیه در سمت سوارهرو» (مبلغ جریمه: ۹۰ هزار تومان در کلانشهرها).این ردیف مقرراتی نشان میدهد که باز گذاشتن در به سمت خیابان حتی در حالت توقف کامل، تخلف محسوب میشود.
فرآیند دریافت خسارت از بیمه در تصادف با درب خودرو
مطابق با قانون بیمه اجباری شخص ثالث، کلیه خسارتهای مالی و بدنی ناشی از حوادث وسایل نقلیه (از جمله خسارات ناشی از باز شدن یا برخورد با درب خودرو) تحت پوشش کامل بیمه شخص ثالث قرار دارد.
۱. اگر خودروی متوقف (بازکننده درب) مقصر باشد
خسارت بخش جانبی خودروی عبوری یا موتورسیکلت آسیبدیده از محل بیمه شخص ثالث خودروی پارکشده جبران میشود.- طرفین به همراه کروکی و مدارک به شعب خسارت بیمه خودروی متوقف مراجعه میکنند.
- خسارت وارده به لنگه درب خودروی مقصر نیز فقط با داشتن بیمه بدنه خودش قابل دریافت است.
۲. اگر سرنشین یا مسافر درب را باز کرده باشد، تکلیف چیست؟
به عنوان مثال، چنانچه مسافر صندلی عقب تاکسی اینترنتی، درِ سمت چپ را ناگهان باز کند و در با بخش جانبی یک موتورسیکلت عبوری برخورد کرده و منجر به مصدومیت راکب شود، طبق قانون، شرکت بیمهگر شخص ثالث خودرو موظف به پرداخت خسارت و دیه زیاندیده خواهد بود. با این حال، بیمهگر پس از تسویه خسارت، به دلیل بیاحتیاطی مسافر و استناد به گزارش کروکی، پرونده بازیافت خسارت علیه مسافر تشکیل میدهد. بنابراین:- خسارت زیاندیده ابتدا از بیمه شخص ثالث همان خودرو پرداخت میشود تا روند درمان متوقف نماند.
- مالک یا راننده خودرو به دلیل هدر رفتن تخفیفات بیمه و افت قیمت خودرو میتواند دادخواست مطالبه خسارت علیه مسافر خاطی را برای رسیدگی در شورای حل اختلاف ثبت کند.
۳. اگر خودروی عبوری مقصر باشد
اگر راننده با گلگیر جلو مستقیماً با درب باز خودروی پارکشده برخورد کرده باشد، خسارت وارده به درب، لولا و رکاب خودروی متوقف از محل بیمه شخص ثالث خودروی در حال حرکت پرداخت میشود.چکلیست اقدامات فوری در صحنه تصادف با درب خودرو
در تصادف با درب خودرو، زوایای آسیب روی بدنه تنها مدرک اثبات برای شما هستند. مراحل زیر را انجام دهید:- عدم حرکت دادن وسایل نقلیه: محل برخورد لبه در با بدنه (بخش جانبی خودرو در برابر جلوی سپر) تعیینکننده مقصر است؛ تا پیش از حضور افسر خودروها را جابهجا نکنید.
- ثبت عکس و فیلم مستند از صحنه: پیش از هرگونه جابهجایی، مطابق با اصول عکاسی از صحنه تصادف برای بیمه، از فاصله چرخها تا جدول، زاویه باز بودن در و نقطه دقیق ضربه عکسهای ۳۶۰ درجه و واضح بگیرید تا مشخص شود خودرو در حاشیه استاندارد متوقف بوده است.
- تماس با پلیس ۱۱۰: برای ترسیم کروکی رسمی اقدام کنید.
- اقدامات اورژانسی در برخورد با موتورسوار: در صورت آسیب راکب موتور، فوراً با ۱۱۵ تماس گرفته و از حرکت دادن مصدوم خودداری کنید.
منابع و مراجع
(توجه: این محتوا با هدف راهنمایی شما در امور بیمهای نوشته شده است. ما در تیم تحریریه تمام تلاشمان را برای صحت اطلاعات میکنیم؛ اما اگر نیاز به اصلاح یا بروزرسانی در این مقاله میبینید، خوشحال میشویم از طریق لینک تماس به ما اطلاع دهید تا سریعاً بررسی شود.)
نوشته شده توسط: میلاد عربی
توسعهدهنده سیستمهای نرمافزاری و دارای گواهینامه آزمون دانش و اطلاعات بیمهای (آداب). مأموریت میلاد، ترجمه قوانین پیچیده بیمه به زبان ساده و کاربردی است.
نظارت و بازبینی توسط: محمدعلی عربی (نماینده رسمی بیمه ایران کد ۳۰۶۸۵)